De coalitie Kansrijk Opgroeien gaat op expeditie

In Nederland krijgt ongeveer 1 op de 7 jongeren jeugdzorg. Tegelijkertijd voelt bijna de helft van de jongeren zich (zeer) vaak gestrest, bijvoorbeeld door school, thuissituatie of alles wat er van hen gevraagd wordt. Dat roept een belangrijke vraag op: dit moet én kan anders. Maar hoe? Daar buigt de coalitie Kansrijk Opgroeien zich over. Wij werken aan een regio waarin kinderen gezond opgroeien, stevig in het leven staan en hun weg vinden, met steun dichtbij waar dat helpt. Tijdens de coalitiebijeenkomst op 19 mei stond centraal wat dat van ons vraagt.
Waar staan we nu?
Een brede groep partners uit gemeenten, onderwijs, zorg en welzijn kwam bijeen en kreeg een inkijkje in waar we staan en hoe we werken.
Aan de hand van initiatieven zoals Veerkracht in opvoeden en verslavingspreventie werd zichtbaar hoe we bouwen aan een sterke basis voor kinderen en gezinnen. We zetten in op preventie en het voorkomen van (grotere) problemen.

Veerkracht in opvoeden
Tijdens de bijeenkomst presenteerde Fleur de Kinderen, masterstudent Jeugdontwikkeling en Sociale Verandering aan de Universiteit Utrecht, de resultaten van haar onderzoek binnen het project Veerkracht in Opvoeden. Zij onderzocht hoe professionals gewone opvoedvragen herkennen, hoe zij ouders laagdrempelig ondersteunen en wanneer specialistische hulp nodig is. Fleur sprak met 18 professionals uit onder meer gemeenten, jeugdgezondheidszorg, huisartsen, welzijn en andere organisaties die werken met kinderen, jongeren en gezinnen.
Uit haar onderzoek blijkt dat veel professionals al normaliserend werken: ze kijken breed naar kind en gezin en zoeken naar steun die dichtbij beschikbaar is. Tegelijk is het aanbod in de regio niet altijd goed vindbaar. Ook is er behoefte aan meer structurele uitwisseling, zodat professionals elkaar beter leren kennen en kunnen leren van praktijkvoorbeelden.
De eerste fase van het project is nu afgerond. De inzichten vormen de basis voor een regionale bijeenkomst in het najaar. Daar gaan professionals en partners verder met de vraag hoe zij gezinnen kunnen ondersteunen bij opvoeduitdagingen, zonder problemen te snel te medicaliseren en zonder passende hulp uit het oog te verliezen. Lees hier het volledige artikel over het onderzoek van Fleur: Opvoeden gaat met hobbels
Op expeditie zonder kaart
In de sessie ‘Transformeren in de praktijk’, begeleid door Evi Vermeer (Q-Consult Zorg) gingen we terug naar 1804.
We startten een expeditie naar de westkust van Amerika, zonder kaart of uitgestippelde route. We weten dat die westkust bestaat, maar niet hoe we er komen of wat we onderweg tegenkomen.
Dat beeld zegt veel over waar we nu staan. De huidige route loopt vast, dus zoeken we niet naar een betere weg binnen hetzelfde systeem, maar verkennen we nieuw terrein. Onderweg proberen we dingen uit, lopen we soms vast en bepalen we samen opnieuw de koers. Juist door die beweging ontstaat vooruitgang.
Wat vraagt dat van ons?
Werken op deze manier vraagt iets anders dan we gewend zijn. Niet alles is vooraf te plannen. We werken vanuit een richting – wat kinderen en gezinnen helpt om gezond en kansrijk op te groeien – en ontdekken gaandeweg hoe we daar komen.
Dat betekent dat we elkaar actief moeten opzoeken, samen experimenteren en blijven leren van wat wel en niet werkt. Het vraagt ook dat we omgaan met onzekerheid en accepteren dat we het soms nog niet weten. En dat we, waar nodig, durven loslaten wat niet meer helpt, om ruimte te maken voor iets nieuws.
Verandering kost tijd. Zoals Evi het treffend verwoordde: “Mijn kleinkinderen zullen nooit meer aan de pomp staan.” Wat we nu in gang zetten, wordt vaak pas echt zichtbaar over generaties. Tegelijk begint het klein, in stappen die we vandaag zetten. Dat relativeert en geeft vertrouwen: we zijn onderweg.
Hoe gaan we verder?
De bijeenkomst liet zien dat er al veel gebeurt, én dat er nog veel te ontdekken is.
De komende periode bouwen we hierop voort: door te versterken wat werkt, nieuwe stappen te verkennen en vooral samen te blijven leren van wat we tegenkomen.
Doe je mee?
De expeditie is begonnen, maar zeker nog niet afgerond. Alleen samen bereiken we de westkust. Wil je aanhaken, ervaringen delen of nieuwe verbindingen leggen?
Kom op 30 september naar de netwerkbijeenkomst van de Vitale Gelderse Vallei, schrijf je in voor de nieuwsbrief en/of neem contact op met Anneke Jansen, programmamanager Kansrijk Opgroeien.